Γιάννης Τσαρούχης

Φίλος του διηγείται:

Μια πλούσια Αθηναία του ζητούσε φορτικά να ζωγραφίσει την οικογένεια της ως τις “Τέσσερις Εποχές”, το πιο διάσημο έργο του. Εκείνη ως φθινόπωρο, το σύζυγό της ως χειμώνα και τις κόρες της ως καλοκαίρι και άνοιξη. Μια μέρα, που ήταν στα χάλια του όλο νεύρα χτύπησε το τηλέφωνο. Το σήκωσα κι ήταν αυτή. «Είναι η κυρία τάδε…», είπα, «και ρωτά αν θα τη ζωγραφίσετε ως φθινόπωρο». «Πες της ότι αυτή μόνο ως θεομηνία μπορώ να την κάνω».

Τέσσερις Εποχές (1969)

Φωτο 1 «Οι Τέσσερις Εποχές» λάδι σε πανί, 1969, ανήκει στη συλλογή του Κ. Δοξιάδη.

Σαν σήμερα (13 Ιανουαρίου) γεννιέται στον Πειραιά (1910), περνάει τα παιδικά του χρόνια στο πιο όμορφο νεοκλασικό του Τσίλερ στον Πειραιά, στο σπίτι του θείου του Μεταξά (ο εργοστασιάρχης του διάσημου κονιάκ, το πρώτο ποτό που καταναλώθηκε στο διάστημα!). Εκεί θα γνωρίσει Βενιζέλο, Παξινού κλπ, «στο σπίτι αυτό, 10 ετών, αποφάσισα να δημιουργήσω ένα θέατρο και το πρώτο έργο που ανέβασα ήταν η Αντιγόνη. Μοναδικός θεατής ήταν ο αδελφός μου Μάριος τον οποίο έδενα με σκοινιά στην καρέκλα του για να μη φύγει και δεν απολαύσει το θέαμα!»

Στα γυρίσματα της ταινίας «Κυριακάτικο Ξύπνημα», γνωρίζει την Σαπφώ Νοταρά, την ερωτεύεται και της ζητά να κάνουν μαζί ένα παιδί, «άντε στο διάβολο Γιάννη» του απαντά εκείνη θεωρώντας ότι τον έβαλαν να της κάνει πλάκα οι Χορν και Λαμπέτη. Όταν μετά από 30 χρόνια ξανασυναντήθηκαν, ο Τσαρούχης επέμεινε ότι η πρότασή του ήταν αληθινή, η Σαπφώ κατέρρευσε…!

Ελάχιστες μόνο μέρες πριν από τον θάνατο του απαίτησε και του φέρανε την επισκοπική του στολή (μικρός ήθελε να γίνει Δεσπότης εντυπωσιασμένος από την Αρχιερατική μίτρα και τα άμφια) και τον ντύσανε με αυτή, σωστό ράκος και με πυρετό, ένα χούφταλο το μέχρι χθες ζιζάνιο έβαζε τους ανθρώπους πλάι του να του διαβάζουν τη νεκρώσιμη ακολουθία «Διαβάστε τη να την ακούσω καλά, δεν εμπιστεύομαι τους παπάδες, τα πηδάνε, δεν τα λένε όλα!».

” Γιατί οι Έλληνες καλλιτέχνες δεν αναγνωρίζονται στο εξωτερικό? Είναι σαν τον Άγιο Νεκτάριο, κάνουν θαύματα, αλλά μόνο στην Αίγινα!”.

” Ότι μεγάλο έκανε η Ελλάς το έκανε από την πείνα. Ο Έλληνας με κοιλιά έχασε το κίνητρο να μεγαλουργεί!”

Διάσημος και για τα σκηνικά και κοστούμια του στο θέατρο και τον κινηματογράφο: “Νόρμα” με την Μ. Κάλλας στην Επίδαυρο, ” Όρνιθες” και ” Πέρσες” του Κ. Κουν σε Παρίσι και Λονδίνο, ” Τρωάδες” του Μ. Κακογιάννη στο Παρίσι, “Στέλλα” με την Μ. Μερκούρη (φωτο στα σχόλια).

Φωτο 2. Προβάροντας ένα κουστούμι της τηλεοπτικής σειράς « Ο Ιησούς από την Ναζαρέτ» του φίλου του Φράνκο Τζεφιρέλι. Και οι δυο λάτρευαν την Μαρία Κάλλας, την Μαρία την θεωρούσε τόση μεγάλη όσο τον Ελ Γκρέκο.

Σε μια συνάντηση τους ο συνήθως άξεστος Ωνάσης τον είχε ρωτήσει «κύριε Τσαρούχη, εσείς που είστε μόδιστρος, πείτε μου τη γνώμη σας για τη μίνι φούστα». Η Κάλλας εμβρόντητη παρεμβαίνει «Αρίστο, ο κύριος Τσαρούχης δεν είναι μόδιστρος, είναι πιτόρος (ζωγράφος)», για να απαντήσει ο Ωνάσης «έλα βρε, τι μου λέει η Μαρία, το ‘ριξες τώρα και στη ζωγραφική!;».

Φωτο 3. σχέση λατρείας με τον Μάνο Χατζιδάκι σχεδιάζει το εξώφυλλο του δίσκου «Λειτουργικά» με την θεϊκή φωνή της Φλέρυ Νταντωνάκη!

« Η Αθήνα δεν υπήρξε ποτέ ωραία, ένα κακό σκηνικό είναι φωτισμένο όμως θαυμάσια απ’ τον Αττικό ήλιο».

« Στην Ελλάδα βλέπουμε μόνο τη δυσάρεστη και την αδύνατη πλευρά κάθε πράγματος. Όλοι ξέρουν τι δεν γίνεται και κατηγορούν κάθε δραστήριο άνθρωπο που προσπαθεί να κάνει κάτι τι. Όμως από αυτούς ζει, από τις εξαιρέσεις…”

«Είμαι ο μεγαλύτερος Έλληνας ηθοποιός, έπαιξα καλά τον ρόλο του ζωγράφου!».