Δωδώνη

Το Αρχαίο Θέατρο Δωδώνης χτίστηκε την περίοδο της βασιλείας του Πύρρου στην Ήπειρο (297-272 π.Χ). Το κοίλο του θεάτρου τοποθετήθηκε στους πρόποδες του όρους Τόμαρος για να εκμεταλλευτεί η φυσική κλίση του εδάφους και ως βασικό υλικό κατασκευής του χρησιμοποιήθηκε ο υπόλευκος και φαίος ασβεστόλιθος. Το αρχαίο θέατρο Δωδώνης, όπως φαίνεται από ψηλά. Στα χρόνια του Αυγούστου το θέατρο μετατράπηκε σε αρένα για θηριομαχίες και μονομαχίες. Στο κατώτερο τμήμα του κατασκευάστηκε τοίχος για την προστασία των θεατών, ο οποίος απέκοψε το προσκήνιο και τη σκηνή Το αρχαίο θέατρο αποτελούσε αναπόσπαστο κομμάτι του ιερού της Αρχαίας Δωδώνης, η οποία υπήρξε κέντρο λατρείας του θεού Δία και από το 2.600 π.Χ λειτουργούσε το αρχαιότερο μαντείο στον Ελλαδικό χώρο. Σύμφωνα με τη μυθολογία, η επιλογή της Δωδώνης προέκυψε από δυο περιστέρια που πέταξαν από τη Θήβα της Αιγύπτου. Το ένα προσγειώθηκε στη Λιβύη, όπου χτίστηκε ο ναός του Άμμωνα Δία, και το άλλο στη Δωδώνη, όπου χτίστηκε το μαντείο. Κατά την βασιλεία του Πύρρου στο Αρχαίο Θέατρο της Δωδώνης διεξάγονταν τα Νάϊα προς τιμήν του Δία. Τα Νάϊα αποτελούσαν διοργάνωση ανάλογη των Ολυμπιακών αγώνων. Γίνονταν κάθε 4 χρόνια και οι συμμετέχοντες έπαιρναν μέρος σε γυμνικούς (αθλητικούς), ιππικούς και δραματικούς αγώνες. Οι γυμνικοί αγώνες περιελάμβαναν την πάλη, το άλμα, το παγκράτιο, το ακόντιο και το πένταθλο, ενώ στους ιππικούς αγωνίζονταν αναβάτες με τα άλογά τους ή άμαξες με δύο ή τέσσερα άλογα. Στους δραματικούς αγώνες γίνονταν παραστάσεις τραγωδίας και κωμωδίας. Από κέντρο λατρευτικών αγώνων το θέατρο μετατράπηκε, κατά την Ρωμαϊκή περίοδο, σε αρένα θηριομαχιών. Οι πρώτες σειρές των εδωλίων αφαιρέθηκαν και χτίστηκε τοίχος ύψους 2,80 μέτρων για την προστασία των θεατών από τα θηρία. Τα παρασκήνια μετατράπηκαν σε δωμάτια φύλαξης των ζώων, ενώ κατασκευάστηκε και καταφύγιο αγωνιζομένων στο κέντρο του τοίχους της αρένας Το αρχαίο θέατρο της Δωδώνης φιλοξένησε θεατές για πρώτη φορά στην σύγχρονη εποχή του τον Αύγουστο του 1960. Το πρώτο έργο που παίχτηκε στο «σύγχρονο» αρχαίο θέατρο ήταν η «Ηλέκτρα» του Σοφοκλή.   Οι πρώτες προσπάθειες ανασκαφής του αρχαιολογικού χώρου της Δωδώνης ξεκίνησαν το 1875 από τον αρχαιολόγο Κ. Καραπάνο. Το 1929 το έργο συνεχίστηκε από τον καθηγητή αρχαιολογίας Δ. Ευαγγελίδη και τον συνεργάτη του Σ. Δάκαρη, οι οποίοι συνέχισαν την ανασκαφική τους δραστηριότητα μετά το Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, συμβάλλοντας και στην αναστήλωση του θεάτρου. Τον Αύγουστο του 1960 φιλοξένησε θεατές και ανέβηκε η πρώτη παράσταση, στη σύγχρονη εποχή. Την ίδια χρονιά η πτώση ενός ορθοστάση οδήγησε στην απαγόρευση τόσο των παραστάσεων όσο και στη γενική είσοδο των επισκεπτών. Σήμερα, στο θέατρο φιλοξενούνται ανά περιόδος παραστάσεις, καθώς επίσης ο αρχαιολογικός χώρος της Δωδώνης είναι επισκέψιμος.